Bel ağrısı

Ache(Back)

Nedir, neden olur

Nedir

Bel ağrısı (lumbalji, lumbago), sırtın alt kısmında yer alan bel bölgesinde hissedilen, hafif sızılardan hareket kabiliyetini tamamen kısıtlayan çok şiddetli acılara kadar değişebilen yaygın bir rahatsızlıktır [1-3]. Halk arasında bel tutulması olarak da adlandırılan bu durum, omurga yapısını destekleyen kas gruplarının, bağların veya omurlar arasındaki disklerin çeşitli nedenlerle zorlanması, yıpranması ya da hasar görmesi sonucu ortaya çıkmaktadır [2, 3].

Neden olur

İlgili kaynaklarda bel ağrısının mekanik zorlanmalardan sistemik rahatsızlıklara kadar pek muhtelif faktörlere bağlı olarak gelişebileceği belirtilmektedir [3]. Bel kaslarının aşırı zorlanması, ağır nesneleri ergonomik olmayan pozisyonlarda kaldırmak, duruş bozuklukları, uzun süre hareketsiz oturmak ve aşırı zihinsel stres başlıca sebepler arasında sayılmaktadır [3, 4]. Bunun yanı sıra bel fıtığı, kireçlenmeler, eklem hastalıkları, omurga kanalı darlığı veya böbrek taşı gibi farklı organlardan yansıyan ağrılar da bu şikâyete yol açabilmektedir [3].

Nasıl seyreder

Bel ağrısı genellikle ani bir şekilde başlayıp belin alt bölgesinde yoğunlaşma eğilimi gösterir [3, 5]. Fiziksel hareket gerçekleştirmekle, uzun süre ayakta kalmakla, öne eğilmekle veya ağır kaldırmakla kötüleşen bu ağrı, yatıp dinlenmekle hafifleyebilir [2, 4, 5]. Ağrının seyrinde zaman zaman bacak ve ayaklara vuran sızılar, uyuşma, karıncalanma, his kaybı ve bel kaslarında ani kasılmalar veya sertleşmeler gözlemlenebilmektedir [3, 4].

Ne zaman hekime gidilmeli

Ağrıya eşlik eden bacaklarda belirgin güç kaybı (düşük ayak), kalça bölgesinde his kaybı veya uyuşma gelişmesi durumunda vakit kaybetmeden uzman bir hekime başvurulmalıdır [3]. Ayrıca dinlenmekle dahi hafiflemeyen, özellikle geceleri artış gösteren ağrılarda, idrar veya dışkı kontrolünün kaybedilmesi durumunda, açıklanamayan hızlı kilo kaybı ve yüksek ateş şikâyetleri varlığında acil tıbbi müdahale alınması gerektiği kaynaklarda önemle vurgulanmaktadır [3].

Geleneksel yaklaşım

Geleneksel tıp kaynaklarında bel ağrısı, genellikle vücuttaki soğuk mizaç, olgunlaşmamış balgam birikintileri veya böbrek organının zaafiyetiyle ilişkilendirilmektedir [6-8]. Bu yaklaşımlarda ağrıyı gidermek amacıyla bölgeyi sıcak tutmak, zeytinyağı gibi doğal yağlarla masaj yapmak ve tıkanıklıkları çözmek amacıyla kupa kapatma ile hacamat terapilerinden faydalanıldığı belirtilmektedir [1, 8-10].

Derlemenin özeti

Bel ağrısı için 61 hazırlık derlenmiştir; lapalar başı çeker, bunları ovma yağları, merhemler, kaynatmalar ve banyolar izler — derleme neredeyse tamamen dıştan uygulanan ısıtıcı ve tahriş edici yöntemlere dayanır. Tekrar eden malzemeler hardal unu (Brassica nigra / Sinapis alba), keten tohumu, kükürt, kâfur, lahana yaprağı, bayır turpu, meşe kabuğu ve ısıtılmış zeytinyağıdır; modern katmanda şeytan pençesi (Harpagophytum procumbens), kapsaisin kremleri ve okaliptüs masaj yağları yer alır. Hacamat, kupa ve sülük gibi geleneksel terapiler ile akupresür ayrı bir küme oluşturur. Uyarılar uygulamanın pratiğine odaklanır: hardal lapalarının cilt kızardığında kaldırılması ve süre sınırı, kapsaisin kremlerinin göz ile mukozaya temas ettirilmemesi, sıcak uygulamaların cildi yakmayacak ısıda olması. Kaynaklar fıtıklaşmış omur üzerine doğrudan kupa uygulanmamasını, bel korselerinin uzun süre kesintisiz kullanılmamasını ve masajda canı yakacak sertlikte baskı yapılmamasını ayrıca kaydeder; acı kavun çekirdeklerinin zehirliliği ve hardal yağının saf kullanımda su toplaması diğer sert uyarılardır.